Таатта улууһун дьокутааттарын мунньаҕын бэрэссэдээтэлэ Петр Петрович Максимовтан, быйылгы сылга биһиги республикабыт биир улахан тэрээһинэ – сахалыы күрэс төрүт көрүҥнэригэр «Манчаары XXII оонньууларыгар» анаан миэстэҕэ үлэни тэрийсэр киһи быһыытынан, Тааттаҕа бэлэмнэнии хаамыытын сырдата түһэригэр көрдөстүбүт.
— Оонньуулар саҕаланаллара улам чугаһаан иһэллэр. Биһиги, оонньуулар ыытыллар сүрүн объектарбыт тутуллан, бэлэм тураллар. Бу күннэргэ анал хамыыһыйа кэлэн туттаҕына, үлэҕэ көҥүллээтэҕинэ, биһиги итиннэ киэргэтии үлэтин оҥорон киирэн барыахпыт. Ону тэҥэ күүстээх субуотунньуктар бара тураллар. Таатта дьоно-сэргэтэ күүстээх субуотунньуктарга кытталлар.
Биһиэхэ сүрүнэ, оонньуулар кэмнэригэр айылҕабыт, күммүт-дьылбыт этэҥҥэ туран биэрэн, тэрээһиммит үчүгэйдик ыытылыннар диэн. Бары билэргит курдук, билиҥҥи уустук кэмҥэ оонньуулар биһиэхэ, Тааттаҕа буолаллара, этиллибитин курдук өссө ордук. Биһиги, таатталар түмсүүлээхпит, сомоҕолоохпут, модун санаалаахпыт, онон Манчаары оонньууларын үрдүк таһымнаахтык ыытыахпыт диэн бүк эрэллээхпит.
-Таатталарга бу оонньуу туох суолталааҕый?
-Таатта улууһа улуу дьоннооҕунан, сахалыы тыыннааҕынан биллэр. Бу оонньуулар сахаларга саха тыынын өссө биирдэ чиҥэтэн, биллэрэн, эбэн биэриэхтэрэ. Тэрээһиҥҥэ сыһыаннаах суруктарбыт-бичиктэрбит барыта уу сахалыы буолуохтара. Ыалдьыттар кэлэн көрөөрүҥ, биһиэхэ кыраныыссаттан саҕалаан барыта уу сахалыы төрүт тыын киириэҕэ. Оонньуулар чуолаан Тааттаҕа ыытыллыылара диэн, бүтүн улууспут сайдыытын туһугар буоллаҕа. Манан сибээстээн өссө түмсэн, сомоҕолоһон, сарын-сарыҥҥа өйөнсөн киирэн барабыт. Киһиэхэ, төрөөбүт дойдуга таптал санаата киирэр.
—Дьокуускайга тааттаттан төрүттээхтэр түмсэннэр, Манчаары оонньууларыгар көмөлөһөр инниттэн анал бөлөх тэринэн үлэлии-хамсыы сылдьалларын эн хайдах сыаналыыгыный?
— Бу үтүө холобур дии саныыбын. Биһиги таатталар сомоҕолоһуулаахпытын туоһута. Улахан таһымнаах тэрээһини ыытарбытыгар дойдубут, улууспут туһугар диэн күүс-көмө буолуу. Бу буолар, дьэ, билиҥҥи уустук кэмҥэ дойдуга бэриниилээх буолуу. Туох да ыйыыта-кэрдиитэ суох бэйэ баҕа санаатынан үөрэ-көтө мустан, бэйэлэрин кылааттарын киллэрсэллэрэ хайҕаллаах диэххэ сөп.
Петр ПАВЛОВ.
ПОДЕЛИТЬСЯ: