Сайыҥҥы күннэр сотору бүтүөхтэрин иннинэ өҥүрүк куйаастан таһырдьа тахсыбат киһи, биир сөрүүн соҕус ылааҥы сарсыарда айылҕаҕа барарга сананным. Бу сайын олус куйаастар сатыылааннар, миигинньик киһини таһырдьа быкпат оҥорбуттарын таһынан аны курулаччы кутар дохсун ардахтар эмиэ мэһэй буоллулар. Ол да буоллар сайын аатын билээри сайылыгым үрдүнээҕи мырааҥҥа Нам суолунан оҕонньорбунаан айаннаан күрүлэттибит.
Төһө да уонча сыл анараа өттүгэр Сыырдаахха сайылыктаннарбыт хаһан да ханнык да сир аһыгар өлгөмнүк түбэспэт ыаллар буолабыт. Сири да билбэппит оҕоккото сыттаҕа уонна чиэһинэйдик эттэххэ, өҥүрүк куйааска күн сыралҕанын өй — мэйдээх тулуйбат кэмигэр аҕыйах дьэдьэни булуом дуу, булумуом дуу диэн алаастары кэрийии дабылыанньалаах киһиэхэ сыанан аҕаабат. Оннук даҕаны отонньуттар буоламмыт тыраасса таһыттан ырааппакка биэдэрэбит түгэҕин саптахпытына даҕаны үөрээччибит. Куорат быылыттан – буоруттан айылҕаҕа тахсар бэйэтэ да үчүгэй буоллаҕа. Хата, биһиги дьолбутугар Бааһынай ырыынагар сыаналаах да соҕус буоллар амсайыахпытын баҕарбыт сир астара атыыланар буолан абырыыллар.
Туох барыта оҕо саастан дииллэрэ кырдьыга эбитэ дуу, оскуола эрдэхтэн сыл аайы ыанньыксыттары солбуйан дойдубар Тааттаҕа “Кулаада”, “Ньэмэдьэ”, “Куссумар” сайылыктарыгар үстэ ынах ыырым быыһыгар тиритэ, буһа – хата өҥүрүк куйааска дьэдьэннээбит, күһүнүн отоннообут буоламмын сир аһыгар үйэм тухары сүрэхпэр астардаҕым. Ийэбит балтым биһиэхэ мас дьааһыгы туттаран баран: “Отонноон кэлээриҥ”,- диэн дьаһайдаҕына, хайыахпытый сис тыабыт диэки биэдэрэ тута – тута хаамтахпыт ол. Ити гынан баран бииргэ ыанньыксыттаан, эллэһэн – эйэлэһэн, оонньоон – көрүлээн үлэлээбит оччотооҕу оҕолортон айылҕаттан сир асчыттар бааллар бөҕө буоллаҕа. Билигин даҕаны сорохтор дойдуларыгар, атыттар атын улуустарга сири – уоту кэрийэн сир астыылларын истэбин. Онтон миигинньик киһи оҕо эрдэхпиттэн “үтүлүктээх үргээччи” этим буоллаҕа. Ол да иһин аар айылҕа сир аһын “муннунан сыттаан билэр”, буллаҕына элэҥнэччи үргүүр, сылайбат- сындалыйбат хаамыылаах буолан өлгөм илиилээх, ааттаах сир асчытын анаан төрөтөрө буолуо дии саныыбын. Ол оннук дьахталлар тустарынан кэрэхсэбиллээх кэпсээннэр, сэһэннэр эр дьон улуу булчуттар быһыытынан кэпсэнэллэрин курдук, биһиэхэ дьахталларга уостан – уоска түһэн сэһэргэнэн эрдэхтэрэ. Онтон мин харалҕан харахтаах, дабылыанньа, сүрэх ыарыылара аргыстаах киһи “үтүлүктээх үргээччи” буолан үйэбин моҥоон эрдэҕим. Ол да буоллар аҥардас айылҕаҕа да сылдьыы, биһиэхэ саастаах дьоҥҥо үчүгэйэ бэрт буоллаҕа эбээт! Томороон тымныылаах кыһыннаах, сайына сырылатар, сырбатар итии куйаастаах, сааһа чэбдик салгыннаах, көй күөмэйдээх ырыаһыт чыычаахтардаах, күһүнэ дьэҥкир салгыннаах, сир аһа хоточчу бэлэхтээх үтүө да дойдуга олоробут!
Надежда Аргунова
ПОДЕЛИТЬСЯ: